Mensen kiezen voor omgang in tweetallen in plaats van groepen

Weinig mensen zullen gedurende de coronacrisis het belang van sociaal contact betwisten, maar welke sociale contacten met anderen stellen mensen vooral op prijs?

04-01-2021 | 10:04

Kiezen mensen voor omgang met anderen in tweetallen, kleine groepen, of grotere groepen? Deze laatste vraag stond centraal in een vijftal onderzoeken van VU-psycholoog Leonard Peperkoorn , VU-hoogleraar psychologie Paul van Lange  en internationale collega’s. In deze onderzoeken met 4398 deelnemers, werd gevraagd naar hun interacties uit het verleden, het heden, en de gewenste interacties voor de toekomst. De eensluidende bevinding is dat de meeste sociale interacties plaatsvinden in tweetallen in plaats van groepen van drie of groter. De resultaten zijn gepubliceerd in PlosOne .

Algemeen verschijnsel
Onderzoeker Peperkoorn benadrukt hoe algemeen dit verschijnsel is: “Wat opvalt is dat interacties in tweetallen veel meer voorkomen in een hele reeks aan activiteiten, zoals gesprekken op het werk, gezamenlijke projecten, gezamenlijke sportactiviteiten, of samen op vakantie gaan”. Ook werd het patroon gevonden in Nederland en de Verenigde Staten. Bovendien is het patroon vergelijkbaar voor mannen en vrouwen, ook al lijken mannen zich soms net iets meer op te houden in grotere groepen dan vrouwen, bijvoorbeeld tijdens het sporten.
 
Principe van wederkerigheid
Maar waarom zijn tweetallen zo aantrekkelijk voor mensen? Peperkoorn verwijst naar gedrag in economische spelsituaties: “Onze bevindingen sluiten goed aan bij onderzoek naar samenwerking waaruit blijkt dat tweetallen bij uitstek goed in staat zijn om vertrouwen op te bouwen en met elkaar samen te werken.” Van Lange vult aan: “Dat tweetallen hiertoe zo goed in staat zijn heeft veel te maken met het principe van wederkerigheid. In tweetallen kan men elkaars inspanningen tot samenwerking aanmoedigen door zelf zich ook coöperatief op te stellen.”

Daarnaast is het volgens beide onderzoekers ook zo dat empathie een emotie is die zich sterk voordoet bij tweetallen. En bij tweetallen voelt men zich veiliger omdat men minder snel kan worden buitengesloten. Tweetallen zijn ook vaak beter in staat zijn om gedrag onderling af te stemmen dan grotere groepen. “Organiseer maar eens een buitenlandreis met z’n tienen in vergelijking met z’n tweetjes”, aldus Peperkoorn.

Samenwerken in duo’s
De bevindingen zijn van belang voor allerlei situaties waarin mensen samenwerken. Peperkoorn:  “Denk bijvoorbeeld aan onderwijs. Als kinderen zich veilig willen voelen zouden docenten hen vooral kunnen laten samenwerken in duo’s.” In tijden van corona zijn mensen veroordeeld tot interacties in kleine groepen. Zulke beperkingen zijn allesbehalve prettig, vooral tijdens de feestdagen in december, maar volgens Van Lange is er ook een voordeel: “Interacties in tweetallen en kleine groepen kunnen het voordeel hebben dat iedereen beter aan bod komt, en misschien dat mensen in klein verband nog wat meer de tijd voor elkaar nemen.”