Minder stress bij zwangere vrouwen door HRV-biofeedback

11-10-2019

13.45

Aula

Stress in Pregnant and Non-Pregnant Women

J.E. van der Zwan

prof.dr. A.C. Huizink, prof.dr. J.M. Koot, dr. W. de Vente

Faculteit der Gedrags- en Bewegingswetenschappen

Psychologie

Promotie

Hartritmevariabiliteit (HRV)-biofeedback, een ademhalingsoefening waarbij een klein apparaatje of een app de gebruiker begeleidt om in een langzaam tempo adem te halen, helpt angst te verminderen bij zwangere vrouwen. In haar promotieonderzoek laat Esi van der Zwan zien dat HRV-biofeedback, evenals mindfulness meditatie en sporten, stress en aan stress gerelateerde klachten kan verbeteren bij jongvolwassenen. Bij zwangere vrouwen blijkt HRV-biofeedback angstklachten te verminderen.

Meten van zwangerschapsbeleving
Tijdens de zwangerschap krijgen vrouwen te maken met specifiek aan zwangerschap gerelateerde gebeurtenissen, die voor meer of juist minder stress kunnen zorgen. Van der Zwan onderzocht de betrouwbaarheid en validiteit van de ‘Beleving van Zwangerschap Schaal – verkorte versie’ bij zwangere vrouwen. Zij toont aan dat deze vragenlijst geschikt is om negatieve en positieve aspecten van de zwangerschap in kaart te brengen.

Verminderen van stress
Van der Zwan onderzocht methodes om stress tijdens de zwangerschap te signaleren en te verminderen. “Langdurige stress kan leiden tot gezondheidsproblemen en verminderd welbevinden. Daarom is het belangrijk om stress op tijd te signaleren en er iets aan te doen. Voor zwangere vrouwen is dit extra belangrijk, omdat stress niet alleen invloed kan hebben op de gezondheid van de moeder, maar ook op de gezondheid van de baby.” 

Praktijk
De ‘Beleving van Zwangerschap Schaal – verkorte versie’ kan zowel in onderzoek als in de praktijk gemakkelijk worden gebruikt om de negatieve en positieve aspecten van de zwangerschap in kaart te brengen. Verloskundigen of andere zorgverleners zouden deze korte lijst bijvoorbeeld kunnen gebruiken om negatieve ervaringen vroegtijdig te signaleren en gelijktijdig meer aandacht te vestigen op positieve aspecten.

Conclusie
HRV-biofeedback lijkt een goede methode voor het verminderen van stress en aan stress gerelateerde klachten bij zwangere vrouwen. Deze ontspanningsmethode is eenvoudig te leren en kan worden toegepast door zorgverleners, maar is wellicht ook te gebruiken buiten een klinische setting, bijvoorbeeld online.

Meer informatie over het proefschrift.